Септември и октомври традиционално го носат најсилниот финансиски притисок врз македонските семејства, кога се спојуваат неколку крупни фиксни давачки. Синдикалната минимална кошница бележи постојан раст, а просечните месечни примања сè потешко го покриваат преминот кон поладните месеци. Почетокот на учебната година, подготовките за грејната сезона и набавката на основни прехранбени артикли за зимата создаваат дефицит што повеќето домаќинства го крпат со задолжувања или репрограмирање на редовните сметки.
Најголемиот удар врз семејниот буџет доаѓа со стартот на октомври и подготовките за греење. Без оглед на изворот, енергијата зазема доминантен дел од месечните издатоци. Домаќинствата што се греат на дрва или пелети се соочуваат со обврска да издвојат одеднаш повеќе десетици илјади денари за зимската залиха.
Од друга страна, семејствата приклучени на централно парно или оние што користат електрична енергија добиваат повисоки фактури што континуирано ќе траат во следните шест месеци. Кај греењето нема простор за компромис, па оваа ставка автоматски има приоритет при распределбата на платите, туркајќи ги сите останати потреби на маргините.
Втората критична категорија останува храната, која според пресметките на синдикатите учествува со речиси половина од минималните животни потреби. Есента носи дополнителен специфичен товар со набавката на продукти за зимница.
Иако сезонското производство на зимница нуди одредена достапност, масовната набавка за преработка бара концентриран износ на готовина токму во неколку недели. Семејствата кои немаат простор за заштеда често се принудени да купуваат на одложено плаќање или со кредитни картички, со што само го префрлаат финансискиот товар врз претстојните зимски месеци.
Семејствата со ученици или студенти ја започнуваат есента со веќе исцрпени ресурси. Септемвриските издатоци за книги, тетратки, чанти, облека и воннаставни активности претставуваат редовен шок за секој дом со деца.
Овие пари ретко се планираат во долгорочните пресметки на државните институции, но за родителите значат реално скратување од парите наменети за комунални услуги. Кога на тоа ќе се додадат зголемените цени на горивата и сезонските здравствени трошоци за настинки и терапии, домашниот буџет влегува во дефанзива уште пред официјалниот старт на зимата.
